Nhà tốt theo từng kiểu hộ: một mình, có con nhỏ, ba thế hệ

"Nhà tốt" nghe như một tiêu chuẩn chung, nhưng thực ra nó phụ thuộc vào ai đang sống trong đó. Cùng một căn hộ: người ở một mình thấy vừa vặn, gia đình có con nhỏ thấy thiếu chỗ, nhà ba thế hệ thấy không ở được.

Bài này xếp tiêu chí theo từng kiểu hộ gia đình, để bạn biết mình nên đòi hỏi gì.

Bốn thứ nhà nào cũng cần

• Kết cấu và an toàn: không nứt, không dột, hệ điện nước ổn.
• Thông thoáng và ánh sáng tự nhiên.
• Giấy tờ rõ ràng.
• Đi lại thuận cho công việc và trường học của người trong nhà.
• Bốn thứ này không đổi; phần bên dưới mới là phần khác nhau.

Người ở một mình

1. An toàn là tiêu chí đứng đầu: khoá chắc, lối vào sáng, hàng xóm có người.
2. Nhỏ gọn thường tốt hơn rộng — dọn nhanh, tiền thuê thấp.
3. Gần chỗ làm hoặc gần tuyến đi lại đáng giá hơn diện tích.
4. Bếp đủ nấu đơn giản, không cần bếp lớn.
5. Có chỗ tiếp một hai người bạn là đủ, không cần phòng khách riêng.

Đôi vợ chồng chưa có con

• Một phòng ngủ và một chỗ làm việc là bộ khung hay gặp nhất.
• Cân nhắc khả năng thêm người trong vài năm tới.
• Chỗ để đồ — hai người thì đồ gấp đôi, tủ thường thiếu.
• Nhà thuê thì chọn hợp đồng linh động nếu chưa chắc ở lâu.
• Hai người đi làm khác giờ thì cách âm phòng ngủ đáng để ý.

Gia đình có con nhỏ

1. An toàn trong nhà lên đầu danh sách: cầu thang, ban công, ổ cắm, cửa sổ.
2. Chỗ chơi trong tầm mắt người lớn quan trọng hơn phòng riêng đẹp.
3. Gần trường và gần chỗ khám tiết kiệm rất nhiều thời gian mỗi tuần.
4. Sàn dễ lau và ít góc cạnh sắc.
5. Hàng xóm chịu được tiếng trẻ — hỏi trước, đây là chuyện có thật.

Nhà có người lớn tuổi

• Hạn chế bậc và chênh cốt sàn, hoặc ít nhất có tay vịn.
• Phòng ngủ ở tầng dưới nếu nhà nhiều tầng.
• Nhà tắm chống trượt và có chỗ vịn — khoản đáng chi sớm.
• Đèn dọc lối đi ban đêm.
• Gần cơ sở y tế và có lối xe vào tận nơi là tiêu chí thật.

Nhà ba thế hệ

1. Chỗ riêng cho từng thế hệ quan trọng hơn một phòng khách to.
2. Hai nhà vệ sinh trở lên giải quyết phần lớn va chạm buổi sáng.
3. Cách âm giữa các phòng — giờ giấc mỗi người một khác.
4. Bếp đủ rộng cho hai người cùng nấu.
5. Chỗ để xe cho nhiều người — tính từ đầu, khó thêm sau.

Người làm việc tại nhà

• Một góc yên và sáng là yêu cầu cứng, không phải mong muốn.
• Đường truyền ổn định — hỏi hàng xóm trước khi thuê.
• Tiếng ồn ban ngày: công trình, chợ, trường học gần đó.
• Ổ cắm đủ và đúng chỗ.
• Có chỗ đóng cửa lại đáng giá hơn một mét vuông thêm.

Người buôn bán tại nhà

1. Chỗ để hàng tách khỏi chỗ sinh hoạt.
2. Lối vào cho khách hoặc cho người giao hàng mà không đi xuyên nhà.
3. Tầng trệt tiện hơn hẳn cho việc bê hàng.
4. Kiểm quy định về kinh doanh tại nhà ở khu đó.
5. Hàng xóm và ban quản lý — hỏi trước còn hơn bị nhắc sau.

Khi nhà của bạn thuộc nhiều nhóm

• Phần lớn nhà thuộc hai ba nhóm cùng lúc — đó là chuyện bình thường.
• Xếp thứ tự ưu tiên thay vì cố chiều hết.
• An toàn của người dễ tổn thương nhất đứng đầu: trẻ nhỏ, người lớn tuổi.
• Hỏi từng người trong nhà xem họ vướng gì nhất — câu trả lời hay khác bạn nghĩ.
• Viết ra ba tiêu chí đầu bảng rồi mới đi xem nhà.

Ở ghép và chia phòng

• Chỗ riêng tối thiểu cho mỗi người quan trọng hơn tổng diện tích.
• Hai lối đi ra vào không cắt qua phòng nhau.
• Chỗ cất đồ riêng, có khoá — chuyện nhỏ mà tránh được nhiều mâu thuẫn.
• Nhà vệ sinh dùng chung thì bàn giờ giấc ngay tuần đầu.
• Cách âm giữa hai phòng là thứ quyết định ở lâu hay không.

Nhà có thú nuôi

1. Hỏi nội quy toà nhà hoặc chủ nhà trước, nhiều nơi không cho nuôi.
2. Sàn chịu được móng cào và dễ lau.
3. Ban công có lưới chắn nếu ở tầng cao và nuôi mèo.
4. Gần chỗ đi dạo hoặc có sân với nhà nuôi chó.
5. Hàng xóm sát vách — tiếng sủa là nguồn mâu thuẫn quen thuộc.

Nhà sẽ đổi vai theo thời gian

• Nhu cầu của một gia đình đổi mỗi vài năm — con lớn, cha mẹ về ở chung, đổi việc.
• Nhà mua thì nên tính trước một giai đoạn, không chỉ tính hôm nay.
• Nhà thuê thì ngược lại: chọn đúng nhu cầu hiện tại, hết hạn thì đổi.
• Phòng dùng được vào nhiều việc có giá trị hơn phòng chỉ hợp một việc.
• Đừng sửa cố định cho một giai đoạn ngắn, nhất là với phòng trẻ nhỏ.

Khi phải chọn giữa hai căn

1. Chấm theo ba tiêu chí đầu bảng của bạn, không chấm theo cảm giác lúc đi xem.
2. Đi xem lần hai vào giờ khác — nắng, tiếng ồn, giao thông đều đổi theo giờ.
3. Cái sửa được thì đừng tính là điểm trừ lớn: sơn, đèn, tủ.
4. Cái không sửa được mới đáng cân: vị trí, hướng, kết cấu, ngõ, hàng xóm.
5. Cả nhà cùng chấm rồi so bảng thì dễ quyết hơn tranh luận.

Nhà đang ở mà thấy không hợp

• Trước khi tính chuyện chuyển, thử sắp lại — nhiều vấn đề nằm ở bố trí chứ không ở căn nhà.
• Ghi ra ba thứ khó chịu nhất, rồi xem cái nào sửa được.
• Cái sửa được thì làm trước một cái và sống thử vài tuần.
• Vẫn không ổn thì mới tính chuyển — lúc đó bạn đã biết rõ mình cần gì.
• Chuyển nhà tốn hơn người ta tưởng, cả tiền lẫn công.

Ba việc đứng trước mọi tiêu chí

• Kết cấu và an toàn — hỏi người có chuyên môn xây dựng.
• Giấy tờ nhà đất thì theo hồ sơ.
• Chuyện sức khoẻ thì đi khám.

Ba dòng trên lặp ở nhiều bài trong mục này, và lặp là cố ý.

Không có căn nhà nào tốt cho mọi người, chỉ có căn nhà hợp với người đang ở. Biết mình thuộc nhóm nào và ba tiêu chí đầu bảng là gì, thì lúc đi xem nhà bạn biết nên bỏ qua cái gì — mà đó mới là phần khó.